جغرافیای ایران و بررسی تهدیدات و فرصتهای طبیعی
به گزارش روابطعمومی بنیاد ملی علم ایران (INSF)، تحلیل مناطق جغرافیایی میتواند کمک زیادی به حفظ محیط زیست و گونههای مختلف گیاهی و جانوری کند. ازاینرو بنیاد ملی علم ایران از طرحهای محققان در این زمینه حمایت میکند.
«تحلیل درجه توسعهیافتگی بر رفتار هیدروژئومورفولوژیکی توده کارستی (منطقه پیرغار و دیمه در استان چهارمحال و بختیاری)» عنوان رساله دکتری فاطمه گراوند با راهنمایی سیدموسی حسینی و حمایت بنیاد ملی علم ایران به پایان رسانده است.
گراوند با مدرک دکتری تخصصی ژئومورفولوژی - هیدروژئومورفولوژی در برنامهریزی محیطی از دانشگاه تهران درباره این طرح توضیح داد: کیفیت منابع آب کارست بهتر از کیفیت آبهای آبرفتی است و این منابع آب در ارتفاعات و کوهستانها قرار دارند، همچنین نسبت به منابع آبرفتی که در معرض آلودگیهای انسانی و آبرفتی هستند، کمتر در معرض آلودگی قرار دارند لذا منابع با ارزشی محسوب میشوند و مدیریت صحیح این منابع میتوانند نقش مهمی در بهرهبرداری بهینه و مدیریت پایدار منابع آب ایفا کنند.
وی تصریح کرد: توسعهیافتگی نقش اصلی در نفوذ و انتقال آب بارش به آبخوانها را بر عهده دارد. رفتار هیدرودینامیکی و هیدروشیمیایی، نحوه و میزان انتقال آب به آبخوان، واکنش سفره آب به نوسانات بارش و همچنین میزان آلودگی منابع آب بهواسطه توسعهیافتگی کارست کنترل میشود. لذا مطالعه میزان توسعهیافتگی و رفتار هیدروژئومورفولوژی کارست میتواند جهت بهرهبرداری و مدیریت پایدار این منابع با ارزش مورد استفاده قرار گیرد.
وی ادامه داد: در مناطق مورد مطالعه (پیرغار و دیمه) دلیل وسعت سازندهای کربناته، قرار گرفتن در زون زاگرس براثر فعالیتهای تکتونیکی، عوامل اقلیمی و زمینشناسی و دیگر عوامل مؤثر، درز و شکافهای ثانویه و اشکال مورفولوژیکی شرایط مناسبی را برای توسعه فرایند کارستزایی به وجود آورده است. درنتیجه این فرایند چشمهها و رودخانههای بزرگی در این محدودهها تشکیل شده است.
گراوند در پایان خاطر نشان کرد: در زمینه توسعهیافتگی کارست و تأثیر آن بر رفتار هیدروژئومورفولوژیکی توده کارستی در این مناطق تاکنون تحقیقات و بررسیهای جامع و مفصلی انجام نشده است، لذا انجام مطالعات همهجانبه در زمینه ارزیابی توسعهیافتگی سطحی و درونی کارستی و مدلسازی کمی آن جهت مدیریت این مناطق ضروری به نظر میرسد.

